Apistogramma borellii - Jak rozmno?y? "parasolki"
Apistogramma borelli doczeka?y si? w swojej d?ugiej karierze wielu r?nych nazw handlowych. Tak?e i w naszym kraju sprzedawane by?y pod trzema a? nazwami: piel?gniczka ??ta, piel?gniczka Borella lub piel?gniczka Reitziga. Naj?adniejsza jest jednak chyba jedna z nazw angloj?zycznych, jakie im nadano: Umbrella dwarf cichlid (umbrella - parasolka w j?z. angielskim).
kielan_parasolki_06
Samiec odmiany "opal".

Popularno??, jak? ciesz? si? w wielu krajach te niezwyk?e, ma?e piel?gniczki z pewno?ci? zwi?zana jest nie tylko z ich wyj?tkow? urod?, ale tak?e, a mo?e nawet przede wszystkim, z ogromn? wytrzyma?o?ci? na szeroki zakres parametrw wody, jak? demonstruje ten gatunek.

kielan_parasolki_05
Samica w barwach godowych.

W ?rodowisku naturalnym A. borellii spotyka si? zarwno tam, gdzie pH wody wynosi 5, jak i w miejscach o pH 8. Rwnie ciekawie wygl?da w przypadku tego gatunku zakres temperatur: W. Staeck natkn?? si? na populacj? A. borellii w wodzie o temperaturze zaledwie 12o C! Kolejn? zalet? tych wdzi?cznych "parasolek" jest tak?e gotowo?? do podchodzenia do tar?a - A. borellii nale?y do gatunkw pozwalaj?cych na osi?gni?cie sukcesu hodowlanego nawet pocz?tkuj?cym akwarystom.

Akwarium

Pojedynczej parze A. borellii w zupe?no?ci wystarcza akwarium o d?ugo?ci zaledwie 60 cm. W zbiorniku tej wielko?ci ryby b?d? czu?y si? dobrze i ch?tnie, w regularnych odst?pach czasu, przyst?powa? b?d? do tar?a. Wysoko?? zbiornika odgrywa, jak zwykle w przypadku wi?kszo?ci Apistogramma, drugorz?dn? rol? - A. borellii zajmowa? b?d? rejon przydenny, czasem zapuszcz? si? tak?e nieco wy?ej, ale zwykle nie spotyka si? ich poza ?rodkow? stref? akwarium. Znacznie istotniejsza jest wi?c szeroko?? zbiornika, cho? i tutaj A. borellii nie stawiaj? nadzwyczajnych wymaga? - wystarczy im zbiornik o szeroko?ci 30 cm.

W swoich naturalnych siedliskach A. borellii zajmuj? miejsca w ktrych p?ytkie wody w pobli?u brzegw wi?kszych rzek, jezior czy le?nych strumieni tocz? si? powoli, za?cielaj?c pod?o?e opad?ymi li??mi, patykami, kawa?kami ga??zi i zalewaj?c okresowo ro?linno?? l?dow?. Czasem w miejscach takich znale?? mo?na tak?e p?ywaj?ce ro?liny wodne - w p?ytkim jeziorze Corrientes (Argentyna) A. borellii znale?? mo?na ukrywaj?ce si? w?rd ko?ucha utworzonego przez hiacynty wodne.

Podobne warunki trzeba stworzy? piel?gniczkom ??tym tak?e i w akwarium. Zbiornik zaro?ni?ty ro?linno?ci?, pe?en korzeni, grot i szczelin utworzonych przez kilka lu?no u?o?onych kamieni, pod?o?e wy?o?one piaskiem i umiarkowane, niezbyt jaskrawe o?wietlenie stworz? warunki, w ktrych A. borellii b?d? czu?y si? komfortowo. Na dnie zbiornika znale?? mo?e si? te? nieco suchych (sparzonych przez chwil?, aby nie unosi?y si? na powierzchni) li?ci d?bowych, ktre pozwol? narybkowi, a tak?e rybom doros?ym, na wybranie zacisznych kryjwek.

Filtr dzia?aj?cy w akwarium zapewnia? powinien wod? czyst?, pozbawion? zwi?zkw amonu i azotynw, a cz?ste, cotygodniowe podmiany 30% wody pozwol? na utrzymanie wody wolnej tak?e i od nadmiaru azotanw. Wylot filtra nale?y ustawi? tak, aby powodowa? on niewielki ruch na powierzchni wody, nie tworz?c zbyt silnego pr?du wody.

Pomimo niezwyk?ych zdolno?ci A. borellii polegaj?cych na dostosowaniu si? do bardzo niskich temperatur wody, nie zach?cam do eksperymentowania w ten sposb w akwarium. Zdecydowanie lepiej utrzymywa? jest w akwarium temperatur? nieco wy?sz? w granicach 22-27C. A. borellii zniesie te? oczywi?cie okresowe obni?enie lub podniesienie si? temperatury, ale najlepiej zdaje si? czu? w tym w?a?nie zakresie temperatur.

Zdrowa dieta - zdrowe ryby

Jednym z podstawowych warunkw, jakie spe?ni? nale?y pragn?c doczeka? si? widoku potomstwa u hodowanych ryb, jest zapewnienie im odpowiedniej diety. A. borellii jest tak?e i w tym przypadku wyborem nader wdzi?cznym, poniewa? w przeciwie?stwie do niektrych gatunkw tego rodzaju, ch?tnie pobiera ka?dy rodzaj pokarmu, jaki zostanie podany. Wysokiej jako?ci pokarm w p?atkach lub w granulkach utrzyma ryby w doskona?ej kondycji, ale aby zach?ci? je do tar?a dobrze jest podawa? im przede wszystkim r?nego rodzaju mro?onki lub pokarmy ?ywe takie jak wodzie?, czarna larwa komara, wazonkowce czy dafnia.

Zaloty i tar?o

Dymorfizm p?ciowy u A. borellii jest bardzo wyra?ny. Samce s? nieco wi?ksze od samic i osi?gaj? d?ugo?? ok. 6 cm. Ich niezwykle poka?na p?etwa grzbietowa mo?e osi?ga? szeroko?? rwn? wysoko?ci cia?a. Ko?cwki p?etw grzbietowej i odbytowej u samca s? wyd?u?one i ostro zako?czone. Niemal ca?e cia?o po?yskuje b??kitnym kolorem. Jedynie g?owa pozostaje ??ta, czasem zdobi j? wzr z czerwonych plamek. W sprzeda?y znajduje si? te? bardzo pi?kna odmiana A. borellii "opal". Samce tej odmiany s? niemal jednolicie turkusowe (??cznie z ubarwieniem g?owy).

Samice A. borellii s? wyj?tkowo ma?e i osi?gaj? zaledwie 4 cm d?ugo?ci. Ich krtka p?etwa grzbietowa osi?ga szeroko?? nie wi?ksz? ni? po?owa wysoko?ci ich cia?a. Ko?cwki p?etw grzbietowej i odbytowej s? wyra?nie zaokr?glone. Samice A. borellii maj? ??tawe zabarwienie cia?a, na ktrym rysuje si? charakterystyczny, ciemniejszy wzr. Kiedy samica przybiera niemal jednolicie miodow? barw? jest to niechybnym znakiem, ?e gotowa jest do odbycia tar?a.

W przeciwie?stwie do wielu gatunkw z rodzaju Apistogramma, A. borellii nie tworz? haremw. Samiec strze?e terytorium, na ktrym go?ci tylko jedna, wybrana samica. Mimo, ?e niemal ca?y czas zaleca si? on do samicy, staraj?c si? zaprezentowa? swoj? urod? i pr???c wszystkie p?etwy, znak do rozpocz?cia prawdziwych godw wychodzi od samicy. Dopiero wwczas, gdy jest ona odpowiednio gotowa do tar?a, co sygnalizuje g??boko miodowym kolorem cia?a, zaczyna akceptowa? zaloty samca. To samica tak?e wybiera odpowiednie do z?o?enia jaj miejsce. Po starannym oczyszczeniu schronienia, ktre zwykle przypomina ma?? grot? (doskona?e s? tu po?wki niewielkich orzechw kokosowych z wydr??onym niedu?ym otworem), stara si? ona przyprowadzi? na wybrane miejsce samca. Podp?ywaj?c do samca, samica daje mu wyra?ne znaki ogonem, aby p?yn?? za ni?. Czasem wybrane przez ni? schronienie jest tak ma?e, ?e samiec nie jest si? tam w stanie wcisn?? i musi wypu?ci? nasienie przed grot?. Zupe?nie jednak nie przeszkadza to samicy, ktra nadal tkwi w kryjwce i poruszaj?c si? w niej energicznie prowokuje niewielki ruch wody, ktry niesie mlecz samca wprost do groty, w ktrej umieszczone s? jaja.

Mimo swoich niewielkich rozmiarw A. borellii mo?e z?o?y? oko?o 200 jaj. Larwy, w zale?no?ci od temperatury wody, wykluwaj? si? po 2 - 4 dniach.

Opieka nad potomstwem

Temperatura wody ma tak?e wp?yw na rozwj m?odych w czasie ca?ego okresu ich rozwoju. Je?li woda jest stosunkowo ch?odna (ok. 22C), ma?e piel?gniczki zaczynaj? p?ywa? swobodnie dopiero po oko?o 11 dniach. Zwykle, przy temperaturze oko?o 26 - 27C, ma to jednak miejsce ju? po 7 dniach. W ci?gu tego tygodnia samica pilnie strze?e swojego potomstwa, nie pozwalaj?c samcowi zbli?y? si? do groty.

W chwili, gdy larwy zaczynaj? prbowa? swoich si? podskakuj?c ci?gle jeszcze niezdarnie w wodzie, samica po raz pierwszy pozwala im wydosta? si? poza wybran? kryjwk?. Przez ca?y dzie? m?ode przenoszone s? przez matk? z miejsca na miejsce a jakiekolwiek prby oddalenia si? ko?cz? si? przymusow? wizyt? w pysku matki, ktra konsekwentnie pilnuje, aby maluchy przebywa?y wszystkie razem w jednej gromadzie.

kielan_parasolki_01
Kilkudniowy narybek. fot. Artur Bia?osiewicz www.akwafoto.pl

W ci?gu pierwszych dni m?ode nie protestuj? przeciwko takim praktykom matki i ch?tnie poddaj? si? jej zabiegom. Same tak?e staraj? si? pilnowa? jej blisko?ci, i gdziekolwiek stara?aby si? ona nie odp?yn?? unosz? si? za ni? niczym ruchliwa chmurka. W miar? mijaj?cych dni zaczynaj? jednak sprawia? samicy coraz wi?cej k?opotw, wyra?nie uciekaj?c przed jej opieku?czym pyskiem.

kielan_parasolki_02
Dwutygodniowy narybek. fot. Artur Bia?osiewicz www.akwafoto.pl

Wreszcie, je?li temperatura wody jest optymalna (26 - 27C), po mniej wi?cej dwch tygodniach intensywnej opieki, ma?e A. borellii rozp?ywaj? si? po ca?ym akwarium. Ci?gle jeszcze staraj? si? przebywa? w mniejszych lub wi?kszych grupkach, ale wcale nie rzadkie s? w?rd nich prby bjki o dobr? kryjwk? pod korzeniem czy kamieniem (!).

kielan_parasolki_03
Narybek w wieku ok. jednego miesi?ca podczas "sprzeczki". fot. Artur Bia?osiewicz www.akwafoto.pl

Nawet je?li opiek? nad potomstwem sprawuje tylko matka, obecno?? samca zdaje si? w niczym jej nie przeszkadza?. Samiec nie wykazuje jakichkolwiek agresywnych zachowa? wobec ma?ych: nie przegania ich, nie prbuje te? zje?? swojego potomstwa. Jak podaje w swojej ksi??ce Uwe Rmer, nierzadkie wcale s? tak?e przypadki dzielenia si? opiek? nad potomstwem przez oboje rodzicw.

kielan_parasolki_04
Samiec w wieku ok. pi?ciu miesi?cy. fot. Artur Bia?osiewicz www.akwafoto.pl

M?ode A. borellii bez trudu wykarmi? mo?na w pierwszej, pocz?tkowej fazie rozwoju, naupliusami artemii i nicieniami mikro. Mimo intensywnego karmienia m?ode tego gatunku rosn? jedn? nies?ychanie wolno i zwykle potrzebuj? a? roku, aby osi?gn??y swoj? pe?n? wielko??. Pomimo tego powolnego wzrostu ju? w wieku 6 - 7 miesi?cy przejawia? jednak zaczynaj? oznaki dojrza?o?ci seksualnej.

Marzenna Kielan

Artyku? ten wydrukowany zosta? w Magazynie Akwarium nr 07/2003 [20] - dzi?kujemy autorce za mo?liwo?? zamieszczenia go rwnie? w naszym serwisie.

 

Logowanie



Polish Czech English French German

on line

Naszą witrynę przegląda teraz 13 gości